Davlumbaz hava debisi (CFM ve m3/saat) hesaplama rehberi
Hava debisi birimlerini (m3/saat, CFM), debi, hız ve kesit ilişkisini ve fan seçiminde nelere dikkat edileceğini genel bir rehber olarak anlatıyoruz. Kesin seçim için teknik ekibimizle görüşün.
Endüstriyel Mutfak · 6 dakika okuma
Yayın: · Son güncelleme:
Davlumbaz hava debisi, davlumbazın birim zamanda çektiği hava hacmidir ve m3/saat ya da CFM ile ifade edilir. Debi, hava hızı ile kesit alanın çarpımıdır; gerekli değer ise ekipman tipine, davlumbaz ölçüsüne, kanal direncine ve yürürlükteki standartlara bağlıdır. Bu yazı genel bir rehberdir; kesin seçim için teknik ekibimizle görüşün.
Bu yazı neyi kapsıyor
Burada yalnızca yaygın kabul gören genel hesap mantığını anlatıyoruz. Davlumbaz için gereken debiyi belirleyen rakamlar, mutfağın ekipmanına, davlumbaz tipine, kanal yapısına ve geçerli standart ile proje şartnamesine göre değişir; bu yüzden burada hazır bir debi değeri vermiyoruz. Ticari mutfak havalandırma bileşenleri için EN 16282 standart serisi genel bir referans olarak anılır; bu atıf, Özas Paslanmaz ürünlerinin bu standarda uygun olduğu anlamına gelmez. Geçerli sürümü ve proje şartlarını sizin için mühendis ya da teknik ekip netleştirmelidir.
Birimler: m3/saat ve CFM
Debi, hacim bölü zamandır. Türkiye'de katalog ve projelerde çoğunlukla m3/saat kullanılır; yurt dışı kaynaklı fan ve ekipman kataloglarında ise CFM (dakikada kübik fit) görürsünüz.
- 1 CFM yaklaşık 1,7 m3/saat eder.
- 1 m3/saat yaklaşık 0,59 CFM eder.
- 1 m3/saniye 3.600 m3/saattir.
Örneğin 1.000 m3/saat yaklaşık 589 CFM, 1.000 CFM ise yaklaşık 1.699 m3/saat eder. Bunlar yalnızca birim dönüşümüdür, tavsiye edilen bir debi değildir.
Temel bağıntı: debi = hız x alan
Bir kesitten geçen hava debisi, havanın ortalama hızı ile kesit alanın çarpımıdır:
Q (m3/saniye) = V (m/saniye) x A (m2)
m3/saat için sonucu 3.600 ile çarparsınız. Bu bağıntı hem kanal hem davlumbaz ağzı için geçerlidir.
Yalnızca aritmetik örnek, tasarım değeri değildir: 0,4 m x 0,3 m kesitli bir kanalda hava ortalama 5 m/saniye hızla akıyorsa alan 0,12 m2, debi 0,6 m3/saniye olur. Bu da 2.160 m3/saat, yaklaşık 1.271 CFM eder. Buradaki 5 m/saniye bir öneri değil, işlemi göstermek için seçilmiş bir sayıdır.
Gerekli debi nelere bağlıdır
- Pişirme ekipmanının cinsi: daha çok ısı, duman ve yağ yayan ekipman daha yüksek çekiş ister.
- Davlumbazın ölçüsü ve tipi: duvar, ada ve piramit tipte dumanın yakalanma koşulları farklıdır; davlumbazın açık yüzey alanı büyüdükçe aynı yakalama için daha fazla hava gerekir.
- Montaj yüksekliği: ekipman ile davlumbaz arasındaki mesafe arttıkça dumanı yakalamak zorlaşır.
- Mutfağın hava hareketi: kapı, pencere ve klima akımları dumanı davlumbazdan uzaklaştırabilir.
Bu nedenle tek bir sayıyla "her davlumbaza şu kadar debi" demek doğru olmaz.
Genel yaklaşım: adım adım
- Ekipmanı ve davlumbazı tanımlayın. Hangi ekipman, hangi ölçüde, hangi yükseklikte, davlumbaz hangi tipte.
- Hedef debiyi belirleyin. Bu değer proje şartnamesinden, geçerli standarttan ve ekipman üreticisinin önerisinden gelir. Davlumbaz alanı ile hedeflenen hava hızının çarpımı, bu hesapta sık kullanılan yaklaşımlardan biridir.
- Kanal kayıplarını hesaba katın. Hava; filtreden, kanaldan, dirsek ve çıkış ızgarasından geçerken sürtünme ve direnç yaşar. Bu direnç basınç kaybı olarak ifade edilir (Pa).
- Fanı debi ve basınç birlikte seçin. Bir fan tek bir debi sunmaz; basınç arttıkça debisi düşer. Fan eğrisinde hedef debiyi, hesaplanan toplam basınç kaybında sağlayan fan seçilir.
- Taze hava telafisini unutmayın. Dışarı atılan havanın yerine taze hava gelmezse mutfakta negatif basınç oluşur, çekiş düşer, kapılar zor açılabilir.
- Devreye alırken ölçün. Kağıt üzerindeki debinin sahada gerçekleştiğini ölçüm yaparak doğrulamak gerekir.
Sık yapılan hatalar
- Yalnızca motor gücüne bakmak. Güç (kW), tek başına debi garantisi vermez; debi fan tipine, kanala ve filtreye bağlıdır.
- Katalog debisini sahadaki debi sanmak. Fan katalogundaki en yüksek debi çoğu zaman düşük dirençte ölçülür; filtre ve kanal eklendikçe gerçek debi düşer.
- Küçük ve dirsekli kanal kullanmak. Kanal kesiti küçüldükçe hız ve direnç artar, gürültü yükselir.
- Filtre bakımını ihmal etmek. Yağla dolan filtre direnci artırır ve debiyi düşürür; filtre tipleri ve bakım yazısında ayrıntı var.
- Taze hava vermemek. Egzoz var, telafi havası yok: davlumbaz çekmiyormuş gibi görünür.
Özas bu konuda ne yapar
Özas Paslanmaz, davlumbazı İstanbul Ümraniye'deki atölyesinde ekipman ölçünüze göre imal eder; davlumbazlarımız motor bağlantısına hazır yapıdadır. Bu rehber genel bir bilgilendirmedir. Davlumbazınız için debi ve fan seçimini kesinleştirmek istiyorsanız kesin seçim için teknik ekibimizle görüşün. Maliyet tarafı için ölçüye göre davlumbaz fiyatı nasıl belirlenir yazısına bakabilirsiniz.
Kısa cevaplar
CFM ile m3/saat arasında nasıl dönüşüm yapılır?
CFM değerini yaklaşık 1,7 ile çarparsanız m3/saat elde edersiniz. m3/saat değerini 0,59 ile çarparsanız CFM elde edersiniz.
Bir davlumbaz için gereken debiyi tek formülle bulabilir miyim?
Hayır. Gereken debi ekipmana, davlumbaz tipine, montaj yüksekliğine ve standartlara göre değişir. Bu yazıdaki bağıntılar genel mantığı anlatır, kesin seçim için teknik ekibimizle görüşün.
Ölçülerinizi gönderin, teknik ekibimizle görüşün. Davlumbaz imalatı için paslanmaz filtreli davlumbaz sayfasına bakabilirsiniz.
Davlumbaz, kanal, fan ve temiz hava girişinin birlikte planlanması için endüstriyel mutfak havalandırma planlama soruları yazısına bakabilirsiniz.
